16-1

Najwyższy Pan rzekł: Nieustraszoność, oczyszczenie swej egzystencji, kultywowanie wiedzy duchowej, dobroczynność, opanowanie, ofiarność, studiowanie Wed, asceza i prostota.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna zaczyna wyliczać boskie cechy, które charakteryzują tych, którzy podążają ścieżką duchowego rozwoju. Te cechy to: nieustraszoność, oczyszczenie swej egzystencji, kultywowanie wiedzy duchowej, dobroczynność, opanowanie, ofiarność, studiowanie Wed, asceza i prostota. Te cechy pomagają człowiekowi uwolnić się od ograniczeń materialnego świata i zbliżyć się do Boskości.

16-2

Niestosowanie przemocy, prawdomówność, wolność od gniewu, wyrzeczenie, spokój, powściągliwość w wysławianiu, współczucie dla wszystkich istot, wolność od pożądliwości, łagodność, skromność i niezachwiana determinacja.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna kontynuuje wyliczanie boskich cech. Są to: niestosowanie przemocy, prawdomówność, wolność od gniewu, wyrzeczenie się przywiązań materialnych, spokój, powściągliwość w wysławianiu innych, współczucie dla wszystkich żywych istot, wolność od pożądliwości, łagodność, skromność, czyli zdolność odczuwania wstydu za niewłaściwe postępowanie, oraz niezachwiana determinacja na ścieżce duchowej.

16-3

Siła, przebaczenie, wytrwałość, czystość, wolność od zazdrości i dążenia do honoru – te transcendentalne cechy, o potomku Bharaty, przynależą do istot boskich, obdarzonych boską naturą.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna kończy wyliczanie boskich cech. Są to: siła, przebaczenie, wytrwałość, czystość, wolność od zazdrości i dążenia do honoru. Te transcendentalne cechy przynależą do istot boskich, które są obdarzone boską naturą.

16-4

Pycha, arogancja, zarozumiałość, gniew, brutalność i ignorancja – te cechy, o Pārtha, przynależą do tych, którzy mają demoniczną naturę.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna zaczyna opisywać demoniczne cechy, które są przeciwieństwem boskich cech. Te cechy to: pycha, arogancja, zarozumiałość, gniew, brutalność i ignorancja. Przynależą one do tych, których świadomość została przejęta przez demoniczną naturę i którzy są dalecy od duchowego zrozumienia.

16-5

Uważa się, że boskie cechy prowadzą do wyzwolenia, a demoniczne – do zniewolenia. Nie martw się, o synu Pāndu, urodziłeś się z boskimi cechami.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna wyjaśnia, że boskie cechy prowadzą do wyzwolenia od cierpień i zobowiązań materialnego świata, natomiast demoniczne cechy prowadzą do dalszego zniewolenia materią. Nie martw się, o synu Pāndu, urodziłeś się z boskimi cechami, co oznacza, że ma on potencjał, aby osiągnąć duchowe wyzwolenie.

16-6

O Pārtha, na tym świecie istnieją dwa rodzaje stworzonych istot. Jedne nazywane są boskimi, a drugie demonicznymi. Obszernie opowiedziałem ci już o boskich cechach. Teraz posłuchaj, jak opowiadam o demonicznych.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna wyjaśnia, że na tym świecie istnieją dwa rodzaje stworzonych istot – boskie i demoniczne. Obszernie opowiedział o boskich cechach i teraz zamierza opisać demoniczne cechy i ich wpływ na ludzkie życie.

16-7

Ci, którzy są demoniczni, nie wiedzą, co należy robić, a czego nie należy. Nie ma w nich czystości, właściwego postępowania ani prawdy.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna opisuje niezdolność demonicznych istot do odróżniania właściwego postępowania od niewłaściwego. Brakuje im czystości, właściwego zachowania i zrozumienia prawdy. Nie wiedzą, jak postępować zgodnie z duchowymi zasadami i normami moralnymi.

16-8

Mówią, że ten świat jest fałszywy, bez podstaw i bez Boga, który nim zarządza. Mówią, że powstał z popędu płciowego i że nie ma innej przyczyny niż pożądanie.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna ujawnia błędne przekonania demonicznych istot na temat struktury i sensu świata. Zaprzeczają istnieniu Boga, uważają, że świat jest nierealny, bez podstaw i że jedyną siłą napędową jest pożądanie i popęd płciowy.

16-9

Kierując się takimi poglądami, demoniczni, którzy zagubili siebie i nie mają rozumu, angażują się w okropne, złe czyny, których celem jest zniszczenie świata.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna opisuje czyny demonicznych istot, które wynikają z ich błędnych przekonań. Zagubili kontakt ze swoją prawdziwą naturą, postępują nierozsądnie i angażują się w złe, destrukcyjne działania, których celem jest zniszczenie świata, ponieważ nie mają rozumu. Ich działania są sprzeczne z harmonią natury i zasadami duchowymi.

16-10

Znajdując schronienie w nienasyconym pożądaniu i pogrążeni w pysze, zarozumiałości i fałszywej ambicji, demoniczni, którzy zawsze są w mocy iluzji, przywiązują się do tego, co tymczasowe i podejmują nieczyste działania.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna wyjaśnia motywację działań demonicznych istot. Znajdują schronienie w nienasyconym pożądaniu, które nigdy nie może zostać w pełni zaspokojone, i są pogrążeni w pysze, zarozumiałości i fałszywej ambicji, co prowadzi do iluzji i przywiązania do tymczasowych, fałszywych wartości, a także podejmują nieczyste działania.

16-11

Uważają, że zaspokajanie zmysłów aż do końca życia jest najwyższą potrzebą ludzkości. Dlatego ich niepokój jest niezmierzony. Związani tysiącami pragnień i pogrążeni w żądzy i gniewie, dążą do zdobycia pieniędzy nielegalnymi środkami, aby zaspokoić swoje zmysłowe pragnienia.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna kontynuuje opis błędnego postrzegania życia przez demony. Uważają oni, że zaspokajanie zmysłów aż do końca życia jest najwyższą potrzebą ludzkości, dlatego ich niepokój jest niezmierzony, a związani tysiącami pragnień i pogrążeni w żądzy i gniewie, dążą do zdobycia pieniędzy nielegalnymi środkami, aby zaspokoić swoje zmysłowe pragnienia.

16-12

Będąc związanymi sieciami setek tysięcy pragnień i pełnymi namiętności i gniewu, szukają środków, by zdobyć pieniądze nielegalnymi metodami, aby zaspokoić swoje zmysłowe pragnienia.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna kontynuuje opis postępowania demonicznych istot i jego konsekwencji. Są oni całkowicie uwikłani w sieci setek tysięcy pragnień, które ich kontrolują i kierują, i stali się niewolnikami namiętności i gniewu.

16-13

Demoniczna osoba myśli: Tyle bogactwa posiadam dzisiaj i zdobędę jeszcze więcej, zgodnie z moimi planami. Tyle jest moje teraz i to w przyszłości wzrośnie jeszcze bardziej i bardziej.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna ujawnia sposób myślenia demonicznej osoby. Taka osoba jest opętana chciwością i stale myśli o tym, ile bogactwa posiada w tej chwili i ile jeszcze zdobędzie w przyszłości zgodnie z własnymi planami.

16-14

On jest moim wrogiem i go zabiłem, a moich pozostałych wrogów również zabiję. Jestem panem i właścicielem wszystkich rzeczy. Jestem tym, który rozkoszuje się. Jestem doskonały, potężny i szczęśliwy.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna kontynuuje ujawnianie sposobu myślenia demonicznej osoby, który jest pełen przemocy, egoizmu i iluzji. Taka osoba uważa innych za swoich wrogów i szczyci się tym, że ich pokonała lub zabiła, i błędnie uważa siebie za pana i właściciela wszystkich rzeczy, za najwyższego rozkosznika, który jest doskonały, potężny i szczęśliwy.

16-15

Jestem najbogatszym człowiekiem, otoczonym szlachetnymi krewnymi. Nie ma nikogo innego, kto byłby tak potężny i szczęśliwy jak ja. Dokonam ofiar, przekażę kilka datków charytatywnych i w ten sposób będę się radował. W ten sposób takie osoby zwodzi ignorancja.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna kontynuuje ujawnianie sposobu myślenia demonicznej osoby, który opiera się na próżności i samooszukiwaniu się. Taka osoba szczyci się swoim bogactwem i wpływowymi krewnymi, uważając się za najpotężniejszą i najszczęśliwszą, i planuje dokonywać ofiar i dawać datki charytatywne nie z prawdziwego współczucia, ale po to, aby czerpać przyjemność ze swojej pozornej szlachetności i wzmacniać swoją reputację.

16-16

W ten sposób, zwiedzeni licznymi troskami i uwięzieni w sieci złudzeń, zbyt mocno przywiązują się do przyjemności zmysłowych i popadają w piekło.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna opisuje konsekwencje wynikające z demonicznego myślenia i działania. Takie osoby, będąc zwiedzione licznymi troskami i uwięzione w sieci złudzeń, zbyt mocno przywiązują się do przyjemności zmysłowych i popadają w piekło, które symbolizuje duchową degradację i cierpienie.

16-17

Zadowoleni z siebie i zawsze bezwstydni, zwiedzeni bogactwem i fałszywym honorem, czasami z dumą składają ofiary dla pozoru, nie przestrzegając żadnych zasad ani reguł.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna opisuje stosunek demonicznych ludzi do praktyk duchowych. Są oni zadowoleni z siebie i bezwstydni, szczycą się swoim bogactwem i wyimaginowanym honorem, a jeśli składają ofiary lub wykonują rytuały, to robią to tylko dla zewnętrznego pokazu, nie przestrzegając żadnych zasad ani duchowych reguł.

16-18

Ogarnięci fałszywym ego, siłą, dumą, żądzą i gniewem, demoniczni pogardzają Bogiem, który przebywa w ich własnym ciele i w ciałach innych, i bluźnią prawdziwej religii.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna ujawnia stosunek demonicznych ludzi do Boga. Są oni ogarnięci fałszywym ego, siłą, dumą, żądzą i gniewem i pogardzają Bogiem, który przebywa zarówno w ich własnych, jak i innych ciałach jako Najwyższa Dusza. Bluźnią prawdziwej religii, zaprzeczając jej zasadom i zwracając się przeciwko wartościom duchowym.

16-19

Tych, którzy są zazdrośni i złośliwi, najniższych z ludzi, zawsze wrzucam w ocean cierpienia, w różne demoniczne formy egzystencji.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna wyjaśnia, jaki los czeka tych, którzy są zazdrośni, złośliwi i postępują w sposób demoniczny. On takie osoby, które są najniższe ze wszystkich, stale wrzuca w ocean cierpienia, zmuszając do narodzin w różnych demonicznych formach egzystencji, gdzie panuje cierpienie i ciemność.

16-20

Wpadając raz po raz w demoniczne formy egzystencji, o synu Kunti, takie osoby nigdy nie mogą się do Mnie zbliżyć. Stopniowo pogrążają się w najbardziej odrażającej formie bytu.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna kontynuuje wyjaśnianie losu demonicznych istot. Wpadając raz po raz w demoniczne formy egzystencji, te osoby nie są w stanie zbliżyć się do Boga i duchowego wyzwolenia i stopniowo pogrążają się w coraz niższych i bardziej odrażających formach bytu.

16-21

Trzy bramy prowadzą do tego piekła – pożądanie, gniew i chciwość. Każda rozsądna osoba powinna je odrzucić, ponieważ degradują one duszę.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna wymienia trzy główne przeszkody, które prowadzą do duchowej degradacji i cierpienia, symbolicznie nazywając je "bramami do piekła". Są to pożądanie, gniew i chciwość, i każda rozsądna osoba, która chce rozwijać się duchowo, powinna odrzucić te negatywne cechy.

16-22

Osoba, która uciekła z tych trzech bram piekła, o synu Kunti, wykonuje działania, które sprzyjają samorealizacji, a tym samym stopniowo osiąga najwyższy cel.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna wyjaśnia, że osoba, która zdołała uwolnić się od wpływu pożądania, gniewu i chciwości, może wykonywać działania, które sprzyjają samorealizacji. Taka osoba stopniowo zbliża się do najwyższego celu – duchowego wyzwolenia i jedności z Boskością.

16-23

Ale ten, kto nie przestrzega wskazówek świętych pism i postępuje zgodnie z własnymi zachciankami, nie osiąga ani doskonałości, ani szczęścia, ani najwyższego celu.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna ostrzega, że ten, kto nie przestrzega wskazówek świętych pism i zasad duchowych, ale działa jedynie zgodnie ze swoimi zachciankami i pragnieniami, nie osiągnie ani duchowej doskonałości, ani prawdziwego szczęścia, ani najwyższego celu – wyzwolenia. Jego życie będzie pełne cierpienia i rozczarowań, ponieważ będzie oparte na egoizmie i ignorancji.

16-24

Dlatego należy zrozumieć, co jest obowiązkiem, a co nim nie jest, kierując się wskazówkami świętych pism. Znając te zasady i reguły, należy działać w taki sposób, aby móc stopniowo się doskonalić.

Wyjaśnienie: W tym wersecie Kryszna kończy rozdział, podkreślając znaczenie świętych pism na ścieżce duchowej. Człowiek powinien kierować się wskazówkami świętych pism, aby zrozumieć, co jest jego obowiązkiem, a co nie. Znając te reguły i zasady oraz odpowiednio postępując, człowiek może stopniowo doskonalić się duchowo.